Þegar öllu máli skiptir að viðhalda kaupmætti láglauna- og millitekjuhópa til að komast upp úr kreppunni hampar ríkisstjórnin hátekjuhópum segir Stefán Ólafsson í beinskeyttri og afhjúpandi grein um inntak nýframlagðra fjárlaga. Hann bendir á að stóreignafólk komi mun betur út úr skattalækkunum ríkisstjórnarinnar heldur en lágtekjuhópar og vitnar í guðspjall ríka fólksins um að þeir sem hafi mest skuli fá meira.

Fjárlögin: Styrkur til stóreignafólks

Þess sér merki í fjár­lögum næsta árs að Sjálf­stæð­is­flokk­ur­inn fer með hús­bónda­valdið í fjár­mála­ráðu­neyt­in­u.

Í miðri djúpri kreppu þegar ríkið býr við tekju­fall og þörf er fyrir aukin útgjöld til að verj­ast því að kreppan dýpki enn frekar þá skjóta sjálf­græð­is­menn flokks­ins auknum styrkjum til stór­eigna­fólks inn í fjár­lög næsta árs. Þetta kemur í fram­haldi af því að rík­is­stjórnin hefur lækkað veiði­gjöldin útvegs­manna um millj­arða.

Verka­lýðs­hreyf­ingin hefur lagt áherslu á að kaup­mætti almenn­ings, sér­stak­lega lægri og milli tekju­hópa, sé við­haldið til að styðja við inn­lenda eft­ir­spurn í gegnum krepp­una. Það er góð og vel reynd kreppu­hag­fræði í anda Key­nes.

Í þeim fræðum er hins vegar varað við því að ekk­ert gagn er af því að styðja sér­stak­lega við stór­eigna- og hátekju­fólk í krepp­um. Slíkt skili sér ekki í auk­inni inn­lendri eft­ir­spurn, heldur gæti t.d. leitt til meiri flutn­ings fjár úr landi – sem gæti svo lækkað gengið og rýrt kaup­mátt almenn­ings í fram­hald­in­u.

Skatta­lækkun til lág­tekju­fólks og milli tekju­hópa er gott og gilt kreppu­úr­ræði, en ekki skatta­lækkun til hæstu tekju­hópa.

En í Sjálf­stæð­is­flokknum virð­ist sjálf­græð­is­stefnan skyn­sem­inni sterk­ari – það er græðgin. Útvegs­menn eru ekki sér­stak­lega þurf­andi, né einka­fjár­festar og hátekju­fólk sem heldur öllu sínu. Hins vegar eru örorku­líf­eyr­is­þega þurf­andi, enda hafa þeir dreg­ist aft­urúr launa­þró­un­inni í sam­fé­lag­inu á síð­ustu árum. Þeim er í nýju fjár­lög­unum ætlað að drag­ast enn frekar aft­ur­úr.

Þá eru atvinnu­lausir að bera þyngstu byrðar krepp­unn­ar. Þó lengt sé í tíma­bil­inu á tekju­tengdum bótum úr 3 mán­uðum í 6 (sem er mik­il­væg krafa verka­lýðs­hreyf­ing­ar­inn­ar) þá býr sívax­andi hópur lang­tíma atvinnu­lausra við örbirgð­ar­bætur (289.500 kr. á mán. fyrir skatt; 235.100 eftir skatt og frá­drátt). Þessum hópi er ekki ætluð nein létt­ing lífs­bar­átt­unnar í fjár­lög­un­um.

Þó rík­is­stjórnin hafi að sumu leyti tekið til­lit til áherslna verka­lýðs­hreyf­ing­ar­innar í kreppu­úr­ræðum sín­um, meðal ann­ars með áherslum á að vernda störf og við­halda kaup­mætti, þá fer hún einnig illa afvega með því að auka fríð­indi stór­eigna­fólks.

Annað dæmi um þetta er inn­leið­ing skatta­af­sláttar vegna hluta­bréfa­kaupa, sem einkum nýt­ist þeim efna­meiri. Þá er líka horft fram­hjá því að almenn­ingur sem leidd­ist út í að setja tak­markað sparifé sitt í hluta­bréf á bólu­ár­unum tap­aði illa á því, bæði á kaupum í Decode og sér­stak­lega í bönk­unum þremur fyrir hrun.

Skatta­lækkun til stór­eigna­fólks er meiri en til lág­tekju­fólks

Fjár­mála­ráð­herra upp­lýsir að um 14 millj­arðar muni renna til lækk­unar tekju­skatts, sem samið var um í Lífs­kjara­samn­ingn­um. En lækkun fjár­magnstekju­skatts nú mun nema 2,1 millj­arði.

Þegar þess er gætt að lækkun tekju­skatts rennur til stórs hluta hluta almenn­ings, mik­ils fjölda, en stór­eigna­fólkið sem er með hæstu fjár­magnstekj­urnar er til­tölu­lega fámennur hóp­ur, þá má ljóst vera að stór­eigna­fólk mun fá mun hærri krónu­tölu í þess­ari lækkun fjár­magnstekju­skatts­ins en lág­launa­fólkið sem mest fær úr lækkun tekju­skatts­ins.

Guð­spjall ríka fólks­ins er sem sagt enn í hávegum haft í Val­höll: „Þeir sem mest hafa skulu meira fá …“ (Matteus 25:29). Hinir rík­is­stjórn­ar­flokk­arnir taka svo und­ir.

Þetta guð­spjall, sem nýfrjáls­hyggju­menn hafa gert að sínu og við­hald­ið, er sem sagt ekki enn alveg dautt í Sjálf­stæð­is­flokkn­um, þó sífellt fleiri séu nú orðið búnir að átta sig á miklum mein­semdum þess.

Með því að sleppa þessum óþörfu styrkjum til stór­eigna­fólks hefði mátt taka fastar á raun­veru­legum vanda sam­fé­lags­ins í krepp­unni.

Stefán Ólafsson, pró­fessor við HÍ og sér­fræð­ingur í hluta­starfi hjá Efl­ing­u-­stétt­ar­fé­lagi

Birt á kjarninn.is 7.10.2020

Processing...
Thank you! Your subscription has been confirmed. You'll hear from us soon.
Barátta fyrir betra lífi.
Vertu áskrifandi að fréttaskeyti Eflingar. Fáðu ferskar fréttir af baráttunni og réttindum þínum í tölvupósti.
ErrorHere